स्पर्धा परीक्षा असो वा शालेय परीक्षा — सामान्य ज्ञान (GK) हा हमखास गुण मिळवून देणारा विषय आहे. MPSC, तलाठी, पोलीस भरती आणि इतर सरकारी नोकरीच्या परीक्षांमध्ये GK वर बरेच प्रश्न विचारले जातात. या लेखात महाराष्ट्र व भारत यांवरील 50 सोपे सामान्य ज्ञान प्रश्न व त्यांची उत्तरे मराठीत दिली आहेत. सर्व प्रश्न 5 विभागांत विभागले आहेत, त्यामुळे उजळणी करणे सोपे जाईल. प्रत्येक प्रश्नाचे उत्तर लगेच दिले आहे — कोणतेही उत्तर लपवलेले नाही.
प्रसिद्धी दिनांक: 16 नोव्हेंबर 2026 | शेवटचे अपडेट: 16 नोव्हेंबर 2026
महाराष्ट्र सामान्य ज्ञान प्रश्न व उत्तरे
प्रश्न 1: महाराष्ट्राची राजधानी कोणती?
उत्तर: मुंबई.
प्रश्न 2: महाराष्ट्र राज्याची स्थापना कधी झाली?
उत्तर: 1 मे 1960.
प्रश्न 3: महाराष्ट्राचे पहिले मुख्यमंत्री कोण होते?
उत्तर: यशवंतराव चव्हाण.
प्रश्न 4: महाराष्ट्रात एकूण किती जिल्हे आहेत?
उत्तर: 36 जिल्हे.
प्रश्न 5: महाराष्ट्रातील सर्वांत उंच शिखर कोणते?
उत्तर: कळसूबाई (उंची 1,646 मीटर).
प्रश्न 6: महाराष्ट्रातील सर्वांत लांब नदी कोणती?
उत्तर: गोदावरी नदी.
प्रश्न 7: महाराष्ट्राचे राज्य प्राणी कोणता?
उत्तर: शेकरू (Indian giant squirrel).
प्रश्न 8: छत्रपती शिवाजी महाराजांचा जन्म कुठे झाला?
उत्तर: शिवनेरी किल्ला, 19 फेब्रुवारी 1630.
प्रश्न 9: शिवाजी महाराजांचा राज्याभिषेक कुठे व कधी झाला?
उत्तर: रायगड किल्ला, 6 जून 1674.
प्रश्न 10: महाराष्ट्र विधानसभेत एकूण किती जागा आहेत?
उत्तर: 288 जागा.
भारत — इतिहास व स्वातंत्र्यलढा
प्रश्न 11: भारताला स्वातंत्र्य कधी मिळाले?
उत्तर: 15 ऑगस्ट 1947.
प्रश्न 12: भारताचे पहिले पंतप्रधान कोण होते?
उत्तर: पंडित जवाहरलाल नेहरू.
प्रश्न 13: भारताचे पहिले राष्ट्रपती कोण होते?
उत्तर: डॉ. राजेंद्र प्रसाद.
प्रश्न 14: पहिले स्वातंत्र्ययुद्ध कधी झाले?
उत्तर: 1857 मध्ये.
प्रश्न 15: महात्मा गांधींचा जन्म कधी व कुठे झाला?
उत्तर: 2 ऑक्टोबर 1869, पोरबंदर (गुजरात).
प्रश्न 16: जालियनवाला बाग हत्याकांड कधी झाले?
उत्तर: 13 एप्रिल 1919, अमृतसर.
प्रश्न 17: दांडी यात्रा कधी झाली?
उत्तर: 12 मार्च 1930.
प्रश्न 18: भारत छोडो आंदोलन कधी सुरू झाले?
उत्तर: 1942 मध्ये.
प्रश्न 19: भगतसिंग, राजगुरू व सुखदेव यांना फाशी कधी देण्यात आली?
उत्तर: 23 मार्च 1931.
प्रश्न 20: नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांनी कोणती सेना स्थापन केली?
उत्तर: आझाद हिंद सेना.
भारत — राज्यघटना व शासन
प्रश्न 21: भारतीय संविधान कधी स्वीकारले गेले?
उत्तर: 26 नोव्हेंबर 1949.
प्रश्न 22: संविधान कधीपासून लागू झाले?
उत्तर: 26 जानेवारी 1950.
प्रश्न 23: संविधानाच्या मसुदा समितीचे अध्यक्ष कोण होते?
उत्तर: डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर.
प्रश्न 24: संविधान स्वीकारताना त्यात किती कलमे होती?
उत्तर: 395 कलमे.
प्रश्न 25: भारताचे विद्यमान राष्ट्रपती कोण आहेत?
उत्तर: द्रौपदी मुर्मू.
प्रश्न 26: भारताचे विद्यमान पंतप्रधान कोण आहेत?
उत्तर: नरेंद्र मोदी.
प्रश्न 27: लोकसभेत एकूण किती जागा आहेत?
उत्तर: 543 जागा.
प्रश्न 28: मतदानाचा अधिकार किती वयापासून मिळतो?
उत्तर: 18 वर्षे पूर्ण झाल्यावर.
प्रश्न 29: भारताचे राष्ट्रीय चिन्ह कोणते?
उत्तर: अशोक स्तंभ (सारनाथ).
प्रश्न 30: MPSC चे पूर्ण रूप काय आहे?
उत्तर: महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग (Maharashtra Public Service Commission).
भारत — भूगोल व विज्ञान
प्रश्न 31: भारताची राजधानी कोणती?
उत्तर: नवी दिल्ली.
प्रश्न 32: भारतातील सर्वांत लांब नदी कोणती?
उत्तर: गंगा नदी.
प्रश्न 33: भारताचे राष्ट्रीय प्राणी कोणता?
उत्तर: वाघ (बंगाल टायगर).
प्रश्न 34: भारताचे राष्ट्रीय पक्षी कोणता?
उत्तर: मोर.
प्रश्न 35: भारताचे राष्ट्रीय फूल कोणते?
उत्तर: कमळ.
प्रश्न 36: माउंट एव्हरेस्टची उंची किती आहे?
उत्तर: 8,849 मीटर.
प्रश्न 37: भारतातील सर्वांत मोठे राज्य (क्षेत्रफळ) कोणते?
उत्तर: राजस्थान.
प्रश्न 38: भारतातील सर्वांत लहान राज्य कोणते?
उत्तर: गोवा.
प्रश्न 39: गुरुत्वाकर्षणाचा शोध कोणी लावला?
उत्तर: आयझॅक न्यूटन.
प्रश्न 40: भारताचे पहिले अंतराळवीर कोण?
उत्तर: राकेश शर्मा (1984).
खेळ, संस्कृती व महत्त्वाच्या व्यक्ती
प्रश्न 41: भारताने पहिला क्रिकेट विश्वचषक कधी जिंकला?
उत्तर: 1983 मध्ये (कर्णधार कपिल देव).
प्रश्न 42: भारताने दुसरा एकदिवसीय क्रिकेट विश्वचषक कधी जिंकला?
उत्तर: 2011 मध्ये (कर्णधार महेंद्रसिंग धोनी).
प्रश्न 43: सचिन तेंडुलकर यांनी आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये किती शतके केली?
उत्तर: 100 शतके.
प्रश्न 44: भारताचे राष्ट्रगीत कोणते?
उत्तर: जन गण मन (रवींद्रनाथ टागोर).
प्रश्न 45: वंदे मातरम् हे राष्ट्रीय गीत कोणी लिहिले?
उत्तर: बंकिमचंद्र चटर्जी.
प्रश्न 46: ताज महाल कुठे आहे व कोणी बांधला?
उत्तर: आग्रा येथे आहे; शाहजहान यांनी बांधला.
प्रश्न 47: ISRO ची स्थापना कधी झाली?
उत्तर: 1969 मध्ये.
प्रश्न 48: ISRO चे मुख्यालय कुठे आहे?
उत्तर: बेंगळुरू.
प्रश्न 49: सावित्रीबाई फुले यांनी मुलींसाठी पहिली शाळा कधी सुरू केली?
उत्तर: 1 जानेवारी 1848, भिडे वाडा, पुणे.
प्रश्न 50: डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम कोण होते?
उत्तर: भारताचे 11वे राष्ट्रपती व क्षेपणास्त्र शास्त्रज्ञ (मिसाईल मॅन).
GK प्रश्न कसे लक्षात ठेवावे
- दररोज 10 प्रश्न वाचा आणि दुसऱ्या दिवशी त्यांची उजळणी करा — एकदाच वाचून लक्षात राहत नाही.
- प्रश्नांची उत्तरे लिहून काढा — लिहिल्याने उत्तरे जास्त काळ लक्षात राहतात.
- महाराष्ट्र GK आधी पक्का करा — MPSC, तलाठी व पोलीस भरतीत महाराष्ट्रावरील प्रश्न हमखास विचारले जातात.
- जुने प्रश्नपत्रिका सोडवा — कोणत्या प्रकारचे प्रश्न येतात, हे समजल्यावर अभ्यासाची दिशा ठरते.
संबंधित लेख
- MPSC Group C भरती 2026
- तलाठी भरती 2026 | पात्रता, अभ्यासक्रम व अर्ज
- सावित्रीबाई फुले निबंध मराठी | 10 ओळी व 300 शब्द
- शिक्षणाचे महत्त्व निबंध मराठी | 10 ओळी व 300 शब्द
- मराठी निबंध विषय — सर्व निबंधांची यादी
- सरकारी नोकरी तयारीसाठी सर्वोत्तम अॅप्स 2027
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
सामान्य ज्ञान प्रश्न मराठीत कुठून वाचावे?
या लेखातील 50 प्रश्नांपासून सुरुवात करा — महाराष्ट्र व भारत GK चे महत्त्वाचे प्रश्न व उत्तरे येथे एकाच ठिकाणी दिली आहेत. त्यानंतर Naukri Ninja वरील MPSC व तलाठी भरतीच्या लेखांमधील अभ्यासक्रम व जुन्या प्रश्नपत्रिका वाचा.
MPSC परीक्षेसाठी GK कसे वाचावे?
महाराष्ट्र GK आधी पक्का करा — राज्याची स्थापना, जिल्हे, नद्या, किल्ले व महत्त्वाच्या व्यक्तींवरील प्रश्न हमखास येतात. त्यानंतर भारताचा इतिहास, राज्यघटना व भूगोल यांवर लक्ष द्या आणि जुन्या प्रश्नपत्रिका सोडवा.
या लेखात किती सामान्य ज्ञान प्रश्न आहेत?
या लेखात एकूण 50 सोपे सामान्य ज्ञान प्रश्न व त्यांची उत्तरे दिली आहेत — महाराष्ट्र (10), इतिहास व स्वातंत्र्यलढा (10), राज्यघटना व शासन (10), भूगोल व विज्ञान (10) आणि खेळ, संस्कृती व व्यक्ती (10).
तलाठी व पोलीस भरतीसाठी हे प्रश्न उपयुक्त आहेत का?
होय. तलाठी, पोलीस भरती, MPSC व इतर स्पर्धा परीक्षांमध्ये महाराष्ट्र GK, इतिहास, राज्यघटना व भूगोल यांवरील प्रश्न विचारले जातात — या लेखातील सर्व प्रश्न त्याच अभ्यासक्रमाला धरून आहेत.
GK प्रश्नांची उत्तरे कशी लक्षात ठेवावी?
दररोज 10 प्रश्न वाचा, दुसऱ्या दिवशी त्यांची उजळणी करा आणि उत्तरे लिहून काढा. लिहून काढलेली उत्तरे जास्त काळ लक्षात राहतात. शिवाय जुन्या प्रश्नपत्रिका सोडवल्याने कोणत्या प्रकारचे प्रश्न येतात, हे समजते.













Leave a Comment
You must be logged in to post a comment.